Ngày Tài chính số 2026: Phát triển hệ sinh thái tài chính số toàn diện
Sáng 6/6, tại Đại lộ Nguyễn Huệ, phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh đã diễn ra sự kiện khai mạc Lễ hội Tài chính số 2026 và Hội thảo “Thanh toán thông minh trong kỷ nguyên số”.
Dự lễ khai mạc có Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng, Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn, Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà, lãnh đạo UBND TP. Hồ Chí Minh; Đại diện các bộ, ngành, địa phương, tổ chức tín dụng, doanh nghiệp công nghệ, trung gian thanh toán và đông đảo người dân tham dự
Sự kiện do Báo Tuổi trẻ phối hợp với Vụ Thanh toán (Ngân hàng Nhà nước), Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh và Công ty cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) tổ chức.
Hoạt động trọng tâm Ngày Tài chính số 2026 với chủ đề “Thanh toán thông minh - Thúc đẩy tài chính số”, đánh dấu bước chuyển biến từ chương trình “Ngày không tiền mặt” được thực hiện nhiều năm qua sang định hướng phát triển hệ sinh thái tài chính số toàn diện.
Từ thanh toán số đến tài chính số
Theo Ban tổ chức, sau 7 năm triển khai chương trình Ngày không tiền mặt, thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam đã có bước phát triển mạnh mẽ cả về hạ tầng, quy mô giao dịch và mức độ tiếp cận của người dân.
Các phương thức thanh toán điện tử hiện đã hiện diện trong hầu hết các lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội, từ thương mại, dịch vụ, giáo dục, y tế đến dịch vụ công. Thanh toán QR phát triển nhanh, nhiều mô hình thanh toán mới liên tục được triển khai, trong khi các ngân hàng và doanh nghiệp công nghệ tài chính đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số để nâng cao trải nghiệm khách hàng.
Trong bối cảnh đó, mục tiêu phát triển không còn dừng lại ở việc giảm sử dụng tiền mặt hay gia tăng số lượng giao dịch điện tử. Các giao dịch số đang tạo ra nguồn dữ liệu có giá trị lớn, trở thành nền tảng để phát triển các sản phẩm và dịch vụ tài chính hiện đại hơn.
Việc chuyển đổi từ “Ngày không tiền mặt” sang “Ngày Tài chính số” được xem là bước phát triển tiếp theo của quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực ngân hàng - tài chính. Nếu thanh toán số là điểm khởi đầu thì dữ liệu số, kết nối số và các dịch vụ tài chính số sẽ là những cấu phần quan trọng của giai đoạn phát triển mới.
Theo các chuyên gia, thanh toán thông minh không chỉ giúp giảm chi phí giao dịch, nâng cao tính minh bạch của nền kinh tế mà còn tạo điều kiện hình thành các mô hình kinh doanh mới. Dữ liệu phát sinh từ hoạt động thanh toán có thể hỗ trợ đánh giá tín dụng, quản trị rủi ro, phát triển sản phẩm tài chính phù hợp với từng nhóm khách hàng và mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính đối với người dân và doanh nghiệp.
Đây cũng là nền tảng quan trọng để thúc đẩy tài chính toàn diện, một trong những mục tiêu đang được Chính phủ và NHNN đặc biệt quan tâm trong giai đoạn hiện nay.
Kết nối dữ liệu, xây dựng hệ sinh thái tài chính số
Ngay sau lễ khai mạc, Hội thảo “Thanh toán thông minh trong kỷ nguyên số” được tổ chức với sự tham gia của khoảng 350 đại biểu là lãnh đạo cơ quan quản lý, chuyên gia kinh tế, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng doanh nghiệp.
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi về các xu hướng phát triển mới của lĩnh vực thanh toán và tài chính số trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên phạm vi toàn cầu.
Các tham luận đề cập đến nhiều nội dung như hoàn thiện thể chế cho thanh toán thông minh; vai trò của dữ liệu số trong phát triển kinh tế số; thanh toán xuyên biên giới; ứng dụng công nghệ mới trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng; cũng như các giải pháp bảo đảm an toàn, an ninh trong môi trường giao dịch số.
Một trong những nội dung được quan tâm là vai trò của dữ liệu trong việc hình thành hệ sinh thái tài chính số. Theo các chuyên gia, khi dữ liệu thanh toán, dữ liệu định danh và dữ liệu giao dịch được kết nối hiệu quả, các tổ chức tài chính có thể cung cấp nhiều dịch vụ mới với chi phí thấp hơn, tốc độ xử lý nhanh hơn và khả năng cá nhân hóa cao hơn.
Việc khai thác hiệu quả dữ liệu cũng được kỳ vọng sẽ hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn thuận lợi hơn, thúc đẩy các mô hình tài chính số dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh cũng như các nhóm khách hàng chưa được phục vụ đầy đủ bởi hệ thống tài chính truyền thống.
Bên cạnh cơ hội phát triển, các đại biểu cũng cho rằng quá trình mở rộng tài chính số cần đi đôi với việc bảo đảm an toàn dữ liệu, bảo vệ người tiêu dùng và nâng cao năng lực phòng chống tội phạm công nghệ cao. Đây là điều kiện quan trọng để xây dựng niềm tin của người dân đối với các dịch vụ tài chính số.
Trong khuôn khổ chương trình, Ban tổ chức cũng bố trí không gian trải nghiệm “Safe Wall” nhằm giúp người dân nhận diện các hình thức lừa đảo trực tuyến, giả mạo bằng trí tuệ nhân tạo (AI), deepfake và các thủ đoạn chiếm đoạt tài sản trên môi trường mạng. Hoạt động này được kỳ vọng góp phần nâng cao nhận thức và kỹ năng giao dịch số an toàn cho người dân.
Song song với hội thảo, Lễ hội Tài chính số 2026 diễn ra trong hai ngày 6-7/6 với nhiều khu vực trải nghiệm về thanh toán thông minh, tài chính số, công nghệ tài chính và thanh toán xuyên biên giới. Người dân có thể trực tiếp tiếp cận các giải pháp thanh toán mới, tham gia các chương trình tư vấn về quản lý tài chính cá nhân và trải nghiệm các dịch vụ tài chính số hiện đại.
Theo Ban tổ chức, lễ hội dự kiến thu hút từ 100.000 đến 120.000 lượt người tham dự. Đây là lần đầu tiên một lễ hội chuyên biệt về tài chính số được tổ chức với quy mô lớn tại không gian công cộng ở trung tâm TP. Hồ Chí Minh.
Ngày Tài chính số 2026 sẽ được triển khai xuyên suốt từ tháng 5 đến tháng 9/2026 với nhiều hoạt động nhằm thúc đẩy thanh toán thông minh, phát triển tài chính số toàn diện và hỗ trợ tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Thông qua chuỗi hoạt động này, các đơn vị tổ chức kỳ vọng góp phần lan tỏa kiến thức tài chính số, mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ tài chính hiện đại và từng bước xây dựng hệ sinh thái tài chính số an toàn, bao trùm và bền vững tại Việt Nam.